Maa Kali dressed with lights, flowers, and the scythe of the shrine.

पवित्र अध्ययन

Devī Upaniṣad 17 (Sanskrit Documents numbering)

Devī Upaniṣad 17 (Sanskrit Documents numbering)

Devī Upaniṣad 17 (Sanskrit Documents numbering)

मूल शास्त्र-पाठ

यस्याः स्वरूपं ब्रह्मादयो न जानन्ति तस्मादुच्यतेऽज्ञेया । यस्या अन्तो न विद्यते तस्मादुच्यतेऽनन्ता । यस्या ग्रहणं नोपलभ्यते तस्मादुच्यतेऽलक्ष्या । यस्या जननं नोपलभ्यते तस्मादुच्यतेऽजा । एकैव सर्वत्र वर्तते तस्मादुच्यत एका । एकैव विश्वरूपिणी तस्मादुच्यते नैका ।

IAST लिप्यन्तरण

yasyāḥ svarūpaṃ brahmādayo na jānanti tasmād ucyate ’jñeyā | yasyā anto na vidyate tasmād ucyate ’nantā | yasyā grahaṇaṃ nopalabhyate tasmād ucyate ’lakṣyā | yasyā jananaṃ nopalabhyate tasmād ucyate ’jā | ekaiva sarvatra vartate tasmād ucyata ekā | ekaiva viśvarūpiṇī tasmād ucyate naikā |

समीपस्थ अनुवाद

उनका स्वरूप ब्रह्मा आदि नहीं जानते — अतः अज्ञेया। अन्त नहीं — अतः अनन्ता। ग्रहण नहीं मिलता — अतः अलक्ष्या। जन्म नहीं मिलता — अतः अजा। वही सर्वत्र — अतः एका। वही विश्वरूपिणी — अतः नैका।

पाठक-सुलभ अर्थ

देवी के नाम उपनिषद् का अपना निषेध और विधि: एक, और विश्वरूप।

मीनानन्द सम्पादकीय व्याख्या

आश्रम इसे उसी माँ के रूप में सुनता है जो काली पूजा में निकट और ब्रह्मरूप में विस्तीर्ण हैं।

Devī Upaniṣad 17, Sanskrit Documents recension. Sanskrit: public-domain Devanagari as encoded at Sanskrit Documents (sanskritdocuments.org). Foundation translations: CC BY-SA 4.0.

तुलना

English

Her own form even Brahmā and the rest do not know — therefore She is called unknowable. She has no end — therefore endless. She cannot be grasped — therefore unmarkable. Her birth is not found — therefore unborn. She alone is everywhere — therefore One. She alone is world-formed — therefore also not-one.

বাংলা

তাঁর স্বরূপ ব্রহ্মাও জানেন না — তাই অজ্ঞেয়া। অন্ত নেই — তাই অনন্তা। গ্রহণ মেলে না — তাই অলক্ষ্যা। জন্ম মেলে না — তাই অজা। তিনিই সর্বত্র — তাই একা। তিনিই বিশ্বরূপিণী — তাই নৈকা।

हिन्दी

उनका स्वरूप ब्रह्मा आदि नहीं जानते — अतः अज्ञेया। अन्त नहीं — अतः अनन्ता। ग्रहण नहीं मिलता — अतः अलक्ष्या। जन्म नहीं मिलता — अतः अजा। वही सर्वत्र — अतः एका। वही विश्वरूपिणी — अतः नैका।